qfenri07
Member
Vấn đề giới tính trong thể thao nữ luôn gây tranh cãi, đặc biệt tại các sự kiện thể thao lớn như Olympic Paris 2024, nơi hai võ sĩ Imane Khelif (Algeria) và Lin Yu Ting (Đài Loan) bị đặt nghi vấn về giới tính. Gần đây, Liên đoàn bóng chuyền thế giới cũng đã loại một VĐV Việt Nam khỏi giải U21 nữ thế giới 2025, với lý do không đủ tư cách thi đấu, và nghi ngờ liên quan đến giới tính.
Tại Thái Lan, trong khuôn khổ cuộc họp báo về SEA Games 33, vấn đề này một lần nữa được đưa ra. Truyền thông xứ Chùa Vàng đã đặt câu hỏi liệu ban tổ chức có thực hiện xét nghiệm giới tính nghiêm ngặt hơn với các nữ VĐV tham gia. Tổng cục trưởng Tổng cục Thể dục Thể thao Thái Lan (SAT), ông Kongsak Yodmanee, giải thích rằng việc kiểm tra giới tính sẽ phụ thuộc vào từng môn thể thao và các quy định quốc tế của liên đoàn môn thể thao đó. “Một số môn đối kháng như võ thuật, bóng đá, điền kinh… yêu cầu kiểm tra giới tính. Trong khi đó, các môn thể thao biểu diễn, như bắn cung, bắn súng lại không đặt nặng vấn đề này,” ông chia sẻ.
Với SEA Games 33, SAT giao trách nhiệm kiểm tra các quy định thi đấu cho các liên đoàn thể thao, và chỉ giám sát quá trình thực hiện. “Chúng tôi chỉ đảm bảo mọi quy trình diễn ra đúng chuẩn quốc tế,” ông Kongsak cho biết. Các liên đoàn thể thao quốc tế sẽ đưa ra tiêu chuẩn riêng cho từng môn, thay vì có một tiêu chuẩn chung như tại các sự kiện Olympic.
(Lần đầu thắng Thái Lan, Việt Nam vô địch chặng hai giải bóng chuyền nữ SEA V-League 2025)
Ủy ban Olympic quốc tế (IOC) đã đưa ra quan điểm rằng việc kiểm tra giới tính phải tôn trọng quyền con người và không dựa hoàn toàn vào khoa học. Vào tháng 11/2021, IOC đã phát hành tài liệu khẳng định không yêu cầu kiểm tra giới tính đại trà và không áp dụng mức giới hạn testosterone tại Olympic. Tuy nhiên, mỗi liên đoàn quốc tế có quyền xây dựng quy định riêng, miễn là phải có chứng cứ đầy đủ và không vi phạm nhân quyền hay ép buộc VĐV can thiệp y tế.
IOC đã vấp phải sự phản đối từ Hiệp hội Boxing quốc tế (IBA) trong vụ tranh cãi về các VĐV Khelif và Lin Yu Ting. IBA cho rằng nên sử dụng các xét nghiệm chuyên sâu hơn như xét nghiệm nhiễm sắc thể hoặc đo nồng độ testosterone. Tuy nhiên, IOC phản đối vì cho rằng các xét nghiệm này không hoàn toàn chính xác và có thể dẫn đến vi phạm quyền của VĐV.
Trước đây, việc kiểm tra giới tính đã trải qua nhiều phương pháp, từ kiểm tra vật lý bằng mắt thường, xét nghiệm nhiễm sắc thể, cho đến đo nồng độ testosterone. Tuy nhiên, mỗi phương pháp đều có những hạn chế và gây tranh cãi về đạo đức và y học. Đến nay, không có phương pháp nào hoàn toàn chính xác 100% để xác định giới tính.
Liên đoàn Điền kinh Thái Lan cũng sẽ phải tuân thủ quy định của Liên đoàn Điền kinh Thế giới (WA). Kể từ ngày 1/9, tất cả VĐV tham gia thi đấu ở các nội dung nữ tại các giải đấu quốc tế trong hệ thống xếp hạng của WA đều phải thực hiện xét nghiệm di truyền ít nhất một lần trong đời, bằng cách lấy mẫu từ niêm mạc miệng hoặc máu khô.
(Quan chức của Thái Lan cảnh báo đặc biệt về kiểm tra giới tính ở SeaGames 33)
Phương pháp xét nghiệm di truyền này đã được sử dụng tại Olympic 1992 và 1996, nhưng sau đó IOC ngừng áp dụng vì lo ngại vấn đề phân biệt đối xử với phụ nữ có rối loạn phát triển giới tính. Tuy nhiên, WA khẳng định xét nghiệm này có độ chính xác cao và rất ít xảy ra trường hợp âm tính giả hoặc dương tính giả.
Nếu VĐV không đồng ý với kết quả xét nghiệm, họ có quyền kháng cáo lên Tòa án Trọng tài Thể thao (CAS). Những VĐV từ chối thực hiện xét nghiệm sẽ bị cấm thi đấu tại các sự kiện có xếp hạng, nhưng vẫn có thể tham gia các giải không xếp hạng.
Câu chuyện kiểm tra giới tính luôn vẫn tiếp tục là một vấn đề phức tạp, va chạm giữa quyền lợi cá nhân, đạo đức và tiêu chuẩn thể thao quốc tế.
Câu chuyện kiểm tra giới tính luôn vẫn tiếp tục là một vấn đề phức tạp, va chạm giữa quyền lợi cá nhân, đạo đức và tiêu chuẩn thể thao quốc tế.